Chuyện ít biết về người sáng lập Các tiểu vương quốc Ảrập thống nhất

2018 là một năm đặc biệt đối với Các Tiểu vương quốc Ảrập thống nhất (UAE) khi quốc gia này kỷ niệm 100 năm ngày sinh của nhà sáng lập đất nước, cố Tổng thống Sheikh Zayed Bin Sultan Al Nahyan (1918 - 2004).

Để kỷ niệm sự kiện lịch sử quốc gia nói trên, Tổng thống UAE Sheikh Khalifa bin Zayed AlNahyan quyết định gọi năm 2018 là “Năm Zayed”.

Trong khuôn khổ các chuỗi sự kiện tưởng niệm cố lãnh đạo Sheikh Zayed, chiều 8/8, tại Hà Nội, Đại sứ quán UAE ở Việt Nam đã tổ chức triển lãm ảnh, tái hiện cuộc đời và sự nghiệp của ông cũng như những giá trị nhân văn mà ông luôn theo đuổi.

Sheikh Zayed sinh năm 1918, là con trai út của Sheikh Sultan bin Zayed bin Khalifa Al Nahyan, người trị vì tiểu vương quốc Abu Dhabi từ năm 1922 cho tới khi ông bị ám sát vào năm 1926. Sau khi cha mất, Sheikh Zayed chuyển đến ốc đảo Al-Ain, miền đông Abu Dhabi và trải qua thời trai trẻ tại đây.

Lúc bấy giờ, 7 tiểu vương quốc lân cận nhau gồm Abu Dhabi, Dubai, Ajman, Fujaira, Ras al-Khayma, Sharjah và Um al-Quwayn rất nghèo đói, kém phát triển và phải oằn mình chịu ách đô hộ của Anh. Nền kinh tế chủ yếu dựa vào giao thương đường biển, đánh bắt cá và khai thác ngọc trai.

Năm 1946, khi được anh trai - Sheikh Shakhbut, lúc này là Tiểu vương Abu Dhabi, trao quyền cai quản Al-Ain, Sheikh Zayed dần tích lũy được kinh nghiệm về quản lý hành chính.

Bước sang năm 1958, nền kinh tế của 7 tiểu vương quốc Ảrập bắt đầu có dấu hiệu chuyển mình khi người ta phát hiện các mỏ dầu và khí đốt lớn trong khu vực (UAE chiếm gần 10% trữ lượng dầu và 4% trữ lượng khí thiên nhiên toàn thế giới). Đây cũng là lúc Sheikh Zayed được giao trọng trách lớn hơn, là phát triển kinh tế đất nước.

Năm 1962, các mỏ dầu thương mại đầu tiên ở hòn đảo ngoài khơi Um Shaif đi vào hoạt động sản xuất và 4 năm sau, Sheikh Shakhbut chuyển giao hẳn việc cai quản tiểu vương quốc Abu Dhabi cho em trai. Hơn ai hết, Tiểu vương Sheikh Zayed biết rõ cả cơ hội và thách thức đều đang ở phía trước, khi quân Anh rốt cuộc rời khỏi vịnh Ảrập vào năm 1968.

Sheikh Zayed nhanh chóng bắt tay vào việc củng cố cơ sở hạ tầng như xây dựng nhà cửa, trường học, trung tâm y tế, phát triển đường sá, cảng biển và hàng không... Tiểu vương quốc Abu Dhabi trở thành đầu tàu trong quá trình hiện đại hóa của khu vực. Không lâu sau, các lãnh đạo của 7 tiểu vương quốc nhận ra rằng một khối liên bang thống nhất sẽ đem lại nhiều quyền lợi cũng như giúp phát triển nền kinh tế tổng thể.

UAE chính thức ra đời vào năm 1971. Hội đồng tối cao gồm 7 lãnh tụ các tiểu vương quốc Ảrập đã bầu chọn Sheikh Zayed làm tổng thống đầu tiên của liên bang. Mỗi nhiệm kỳ tổng thống UAE chỉ kéo dài 5 năm, nhưng Sheikh Zayed được hội đồng tối cao tín nhiệm, tiến cử giữ chức vụ này này suốt từ năm 1971 tới khi ông qua đời năm 2004, thọ 86 tuổi.