'Nóc nhà thế giới' oằn mình gánh hàng chục tấn chất thải người

Mỗi năm có khoảng 1.200 nhà leo núi đổ xô tới đỉnh Everest và trung bình mỗi người sẽ để lại gần 27kg chất thải sau 2 tháng chinh phục đỉnh núi cao nhất thế giới này, Washington Post đưa tin.

Năm nay, những phu khuân vác làm việc trên Everest đã gánh 14 tấn phân từ các trạm nghỉ chân dọc theo con đường lên đỉnh núi cao 8.848m xuống nơi xử lý. Số chất thải này được đổ xuống các hố bằng đất nung trên Gorak Shep, hồ nước đóng băng gần một ngôi làng cao 5.200m so với mực nước biển.

Nếu không được xử lý phù hợp, trong nhiều năm tới, phân người sẽ choán chỗ một trong những kỳ quan thế giới. Như Grayson Schaff, một biên tập viên cho tạp chí Outside từng nhận xét trên một bài báo của Washington Post vào năm 2012 rằng: "Đỉnh núi trở thành một quả bom hẹn giờ bằng phân và chất thải của người đang dần dần lăn xuống trạm nghỉ chân".

Đó cũng là vấn đề mà Garry Porter, sống tại bang Washington sớm nhận ra. Ông là một kỹ sư nghỉ hưu và từng chinh phục độ cao 6.100m của núi Everest vào năm 2003 trước khi những cơn gió quá mạnh buộc ông phải quay xuống. Ông đã dành thời gian hưu trí của mình để nghĩ về Everest và biện pháp để làm sạch nó.

"Tôi nghĩ đỉnh Everest cần được bảo tồn tốt hơn và đó là trách nhiệm của tôi vì tôi là một nhà leo núi, tôi không thể rời đi mà nói rằng chất thải của tôi không có mùi", ông Porter nói.

Giải pháp của ông cho cái mà ông gọi là "một cơn ác mộng tiềm tàng đối với môi trường" đó là sử dụng một hầm biogas để biến chất thải của các nhà leo núi thành những thứ có ích. Hệ thống này sẽ sản xuất ra phân bón và khí Mê-tan, có thể được dùng để nấu ăn và thắp sáng.

Tuy nhiên, phương pháp này gặp phải một trở ngại lớn. Vi khuẩn sẽ không hoạt động nếu nhiệt độ quá thấp và nhiều khu vực trên đỉnh Everest, nhiệt kế quanh năm không bao giờ nhảy lên trên 0oC. Vì vậy, Porter nghĩ tới chuyện sử dụng các tấm quang năng để chuyển hơi nóng vào bên trong hầm biogas vào ban ngày và pin năng lượng sẽ được dùng để làm nóng vào ban đêm.

Porter cho biết, nhóm Dự án Biogas Đỉnh Everest của ông đã được Chính phủ Nepal phê chuẩn để xây dựng hầm biogas. Hiện họ đang quyên góp tiền và ước tính mất khoảng 500.000USD để lắp đặt một hầm biogas trên đỉnh Everest. Công trình sẽ được thi công ngay khi có đủ tiền.