Theo chuyên gia, các nền tảng như Facebook, Zalo hay các ứng dụng nhắn tin đã trở thành công cụ quen thuộc trong hoạt động dạy và học, do đó, nếu cấm hoặc hạn chế có thể làm gián đoạn hệ sinh thái học tập.

Liên quan đến đề xuất hạn chế hoặc cấm trẻ em sử dụng một số nền tảng mạng xã hội, chuyên gia giáo dục độc lập Bùi Khánh Nguyên cho biết, những lo ngại này đều xuất phát từ thực tế hiện nay tình trạng bắt nạt trực tuyến, lừa đảo, xâm hại, nghiện mạng xã hội đang gia tăng rõ rệt. 

Trong bối cảnh phụ huynh bận rộn, khó kiểm soát hoàn toàn hoạt động trực tuyến của con, việc can thiệp bằng các biện pháp mạnh có thể được xem là phản ứng mang tính “cấp cứu” nhằm giảm thiểu rủi ro trước mắt. Kinh nghiệm từ một số quốc gia cũng cho thấy, việc đặt ra giới hạn độ tuổi có thể góp phần nâng cao nhận thức xã hội và buộc các nền tảng công nghệ phải có trách nhiệm hơn. 

Tuy nhiên, ông Nguyên nhấn mạnh cần thận trọng với phương án “cấm” hoàn toàn. Bởi, mạng xã hội hiện nay không chỉ là nơi giải trí mà còn là không gian học tập, giao tiếp và phát triển kỹ năng số. Thực tế tại Việt Nam, các nền tảng như Facebook, Zalo hay các ứng dụng nhắn tin đã trở thành công cụ quen thuộc trong hoạt động dạy và học, từ việc giao bài, thông báo đến thảo luận nhóm.

Do đó, nếu áp dụng biện pháp cấm hoặc hạn chế một cách cứng nhắc có thể làm gián đoạn hệ sinh thái học tập. Học sinh có thể mất đi kênh giao tiếp nhanh chóng và tiện lợi với giáo viên và bạn bè. Trong khi đó, không phải trường học nào cũng đủ nguồn lực để triển khai nền tảng thay thế, dễ làm gia tăng bất bình đẳng giữa các khu vực.

Ngoài ra, khi bị cấm đoán, trẻ có thể cảm thấy bị kiểm soát quá mức, dẫn đến hành vi chống đối hoặc sử dụng “ngầm” như dùng tài khoản giả, mượn tài khoản người lớn, khiến việc quản lý trở nên khó khăn hơn. 

Việc hạn chế cũng có thể vô tình làm giảm cơ hội phát triển kỹ năng số - một trong những năng lực thiết yếu trong thế kỷ XXI. Theo ông Nguyên, trong kỷ nguyên số, việc tiếp cận công nghệ sớm vẫn là một lợi thế nếu được định hướng đúng cách.

(Còn tiếp)