Chóng mặt là triệu chứng quen thuộc, biểu hiện qua cảm giác choáng váng, xây xẩm, lâng lâng khiến nhiều người lo lắng.

Đồng nghiệp của tôi đang khỏe mạnh, tự nhiên sáng ngủ dậy chóng mặt và ngất xỉu. Khi vào cấp cứu ở bệnh viện, anh trong tình trạng liệt nửa người. Tôi hay bị chóng mặt nên rất lo lắng nguy cơ đột quỵ. Xin bác sĩ tư vấn, tôi xin cảm ơn! (Hà Hường - Bình Tân, TPHCM)

Tiến sĩ, bác sĩ Nguyễn Bá Thắng, Trưởng Trung tâm Khoa học Thần kinh, Bệnh viện Đại học Y Dược TPHCM tư vấn:

Chóng mặt là cảm giác mất thăng bằng, khiến người bệnh cảm thấy chính mình hoặc môi trường xung quanh quay cuồng, lật nhào, xoay tròn nên không thể giữ thăng bằng và té ngã. 

Cơ chế sinh bệnh của chóng mặt rất phức tạp và việc điều trị tùy thuộc vào nguyên nhân gây chóng mặt. Những biểu hiện này có thể xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau, đòi hỏi sự đánh giá kỹ lưỡng để xác định căn nguyên.

Ba nhóm nguyên nhân chính gây chóng mặt:

1. Bệnh lý nội khoa: Các vấn đề như suy tim, bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính, hen suyễn, thiếu máu, hạ huyết áp tư thế hoặc hạ đường huyết có thể gây chóng mặt. Triệu chứng thường xuất hiện tự nhiên hoặc khi hoạt động quá sức, nhưng chưa đến mức ngất xỉu.

2. Rối loạn tiền đình: Chóng mặt xuất hiện từng cơn ngắn, chỉ kéo dài vài chục giây, tái phát khi lặp lại một động tác cụ thể. Cảm giác dữ dội, khủng khiếp này thường liên quan đến hệ thống tiền đình, cơ quan giữ thăng bằng của cơ thể.

3. Chóng mặt kéo dài: Một số người trải qua chóng mặt triền miên, kéo dài hàng tháng hoặc thậm chí hàng năm. Triệu chứng mơ hồ này có thể do mất ngủ kéo dài, lo âu hoặc căng thẳng tâm lý.

Hiện nay, không có xét nghiệm duy nhất nào xác định chính xác nguyên nhân chóng mặt. Bác sĩ thường dựa vào mô tả triệu chứng, mức độ nghiêm trọng, sau đó thực hiện các xét nghiệm cận lâm sàng như kiểm tra thiếu máu, chức năng tim, phổi hoặc tiền đình. Nếu nghi ngờ bệnh lý nghiêm trọng, các thăm khám chuyên sâu sẽ được tiến hành.

Nếu chóng mặt đi kèm các triệu chứng như tê bì tay chân, khó nói, hoặc mờ mắt, đây có thể là dấu hiệu của đột quỵ do tổn thương mạch máu não, đặc biệt ở vùng liên quan đến hệ thống tiền đình. Trong trường hợp chóng mặt khởi phát đột ngột, kéo dài, khiến người bệnh không thể di chuyển hay làm việc, cần đến cơ sở y tế ngay lập tức.